İŞÇİ HAREKETİ: NEREDE, NEREYE GİDİYOR?

almanak200011920’li yıllarda, Moskova’daki, kapitalist ekonomilerde görülen iktisadi çevrimleri araştıran bir enstitünün yöneticisi olan Kondratieff, dünya ekonomisinin, yaklaşık ellişer yıl süren, hızlı bir genişleme ile durgunluk aşamalarından oluşan uzun çevrimler halinde hareket ettiği fikrini savundu. Öne sürdüğü iddia kendisini öncelemekle birlikte, şimdi genellikle “Uzun Dalga” tartışması diye anılan tartışma da, Kondratieff’le birlikte yükselişe geçmiş oldu. 1970’li yıllarda ise, Marksistler arası tartışmayı canlandıran, Kondratieff ile Troçki arasındaki tartışmaya geri dönen Mandel oldu. Mandel’e göre, Marx’ın ortaya koyduğu ortalama kar oranındaki düşüş eğilimi, uzun dalganın genişleme evresini sona erdiriyor, düşüşe geçmesine yol açıyordu (kapitalist kriz). Öte yandan uzun dalganın yükselişe geçmesi ise, Kondratieff’in, Troçki’ye karşı dediği gibi içsel (salt iktisadi) değil, dışsal faktörlere, öncelikle de sınıflar arası mücadelenin seyrine bağlıydı. Dolayısıyla, Mandel’e göre, kapitalist ekonominin krizden çıkması kaçınılmaz olan, önceden belirlenmiş bir şey değildi. Mandel’in dönemlendirmesinde, 1913-14 ila 1938-39 arası (24-26 yıl) bir durgunluk evresiyken, 1938-39 ila 1968 arası (29-30 yıl) bir genişleme evresidir. 1969’in yeni bir durgunluk dönemine girişte dönemeç noktası olduğu noktasında Uzun Dalga teorisyenleri farklı düşünmekle birlikte, Mandel’in dediği doğruysa, kapitalist dünya ekonomisi son durgunluk evresine 34 yıl önce girmiştir.

Almanak Bilgiler

  • Yazar: Hakan Arslan
  • Yıl: 2001
Ara...

AYRINTILI ARAMA

  • Etiketler
  • Kategori
  • Yazar
  • Yıl

Üye Giriş